Kendi Hayatının Şiirini Yazanlar - Casanova, Stendhal, Tolstoy / Stefan Zweig

Yazar    : Stefan Zweig
Yayınevi : Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Çeviri   : Gülperi Sert
Orijinal İsim : Drei Dichter Ihres Lebens - Casanova,Stendhal, Tolstoy 
Orijinal Dil  : Almanca
Orijinal Yayın Tarihi : 1928
Çeviri Yayın Tarihi : 2011

Kendi Hayatının Şiirini Yazanlar - Casanova, Stendhal, Tolstoy

'Bir dünya yaratan bir yazar, psikolojik tanımıyla dışadönük bir yazar anlattıklarının nesnelliği içinde kendi benliğini hiç hissedilmeyecek kadar eritirken (insan olarak bir efsane haline gelmiş olan Shakespeare bunun en mükemmel örneğidir), herşeyi öznel olarak hisseden, içedönük kişi, dünyaya ait her şeyi kendi Ben'i içinde sonlandırır ve öncelikle kendi hayatını anlatır.'

Bu üçlünün yanyana aynı kitapta yer alması tuhaf gözükebilir, Zweig kendisi de önsözünde bunu anlatıyor. Kitabın başlığından da anlaşılabileceği gibi kendi hayatının şiirini yazmayı başarmış üç yazar ile karşı karşıyayız bu sefer.

Vicdan Zorbalığa Karşı Ya Da Castellio Calvin'e / Stefan Zweig

Yazar    : Stefan Zweig 
Yayınevi : Can Sanat Yayınları
Çeviri   : Zehra Kurttekin
Orijinal İsim : Castellio gegen Calvin oder Ein Gewissen gegen die Gewalt
Orijinal Dil  : Almanca
Orijinal Yayın Tarihi : 1936
Çeviri Yayın Tarihi : 2014

Vicdan Zorbalığa Karşı Ya Da Castellio Calvin'e

'Terör. Kimse aldanmamalı. Hiçbir şeyden korkup gerilemeyen, her tür insancıllığı zaaf diye alaya alan zorbalık müthiş bir kuvvettir. Sistemli bir biçimde düşünülüp tasarlanmış, despotça uygulanan devlet terörü, bireyin iradesini etkisiz hale getirir, her toplumu çözer, altını oyar.' s. 65

'Her tür düşünsel hakkın baş düşmanına, kendi yandaşlarınınkiler dışında bütün görüşleri susturmak isteyen dar kafalı fanatizme karşı bütün zamanları kapsayacak bir savaş açılmıştır; onun karşısına yeryüzündeki bütün düşmanları başarıyla barıştırabilecek olan bir fikir çıkarılmıştır: Hoşgörü fikri.' s. 149

1500'lerin ilk yarısı, Cenevre, Calvin'nin iktidarı ele geçirmesi... Elinde düşündükleri ve yazdıkları haricinde hiçbir şey olmayan bir hümanistin, bir iktadara, bir halka karşı inanılmaz savaşı. Castellio'nun Calvin'e karşı duruşu... Yine Stefan Zweig'ın elinden unutulmuş bir hümanistin hayatı ve o dönemlere objektif yaklaşımı.

Stefan Zweig'ın Son Günleri / Laurent Seksik

Yazar    : Laurent Seksik
Yayınevi : Can Sanat Yayınları
Çeviri   : Sosi Dolanoğlu
Orijinal İsim : Les dernier jours de Stefan Zweig
Orijinal Dil  : Fransızca
Orijinal Yayın Tarihi : 2010
Çeviri Yayın Tarihi : 2012

Stefan Zweig'ın Son Günleri

'Kuşların ahenkli ötüşü, eli kulağındaki ilkbaharın umudu, doğacak günü haber veren en basit işaret ona ulaşmıyordu artık. Var olma duygusu yoktu içinde. Zaman ilerlemiyordu, dakikaların ve saatlerin akışı, Avusturya'yı terk ettiği o 6 Mart 1934 sabahı durmuştu.'

Kitap Stefan Zweig ve ikinci karısı Lotte'nin son altı ayını konu alıyormuş gibi gözükse bile bu altı ayın anlatımı içinde sürekli bir geçmişe gidip geliş var. Bu sayede, kısmen de olsa, hayatının ilk dönemleri ile ilgili bilgiye sahip olabiliyor insan. Kitabın biyografi değil roman diye sınıflandırmasının sebebi sanırım yazarın seçtiği anlatım tarzı. Üçüncü bir kişinin anlattığı biyografi yerine kişilerin kendi düşüncülerini aktardıkları bir roman gibi.

Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu / Stefan Zweig

Yazar    : Stefan Zweig
Yayınevi : Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Çeviri   : Ahmet Cemal
Orijinal İsim : Brief einer Unbekannten
Orijinal Dil  : Almanca
Orijinal Yayın Tarihi : 1922
Çeviri Yayın Tarihi : 2012

Bilinmeyen Bir Kadının Mektubu

'...çünkü yeryüzünde hiçbir şey kuytuluklardaki bir çocuğun fark edilmeyen sevgisiyle karşılaştırılamaz; çünkü bu sevgi, yetişkin bir kadının tutkulu ve bilinçaltında hep talep eden aşkının hiçbir zaman olamayacağı kadar umarsız, kendini karşısındakine hizmet etmeye adayan, boyun eğen, hep pusuda yatan ve tutkuyla yoğrulmuş bir sevgidir. Sadece yalnızlık çeken çocuklar tutkularını bütünüyle, dağılmaksızın koruyabilirler,...'

Yine Stefan Zweig yine Ahmet Cemal. Bu sefer kavram tutku. Aşk üzerinden anlatılan tutku... Sadece aşkta değil başka şeylere de benzer tutkular duyulabileceğini düşündüğüm için aşk üzerinden diyorum. Ama bu derecede yoğun ve naif olur mu bilemem.

Satranç / Stefan Zweig

Yazar    : Stefan Zweig
Yayınevi : Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Çeviri   : Ahmet Cemal
Orijinal İsim : Schachnovelle
Orijinal Dil  : Almanca
Orijinal Yayın Tarihi : 1942
Çeviri Yayın Tarihi : 2012
Satranç

'bilindiği gibi dünyada hiçbir şey insan ruhu üzerinde hiçlik kadar ağır bir baskı uygulayamaz.' s.37

Satranç, Zweig'ın yayınlanan son kitabı ve en popüler olanlardan bir tanesi. Popülerliğinden dolayı Türkçe çevirisini birçok yayınevinde bulmak mümkün. Ancak bir kitabın çevirileri arasında Ahmet Cemal'in çevirisini bulmak mümkün ise hiç düşünmemek gerek derim. Ahmet Cemal’in kendi kitaplarının yanısıra çevirilerini okumak her zaman ayrı bir keyif olmuştur. Tahmin ediyorum ki, Almanca bilip özgün lisanından okumuş olsam bile içime bu kadar işleyen bir metin okumuş olmazdım. İnsanın sevdiği yazarlara, kendi dilinde ulaşabilmesinin ne kadar büyük bir keyif olduğunu tekrar hatırladım. 

Acımak / Stefan Zweig

Yazar    : Stefan Zweig
Yayınevi : Kutup Yıdızı Yayınları
Çeviri   : Volkan Ünal
Orijinal İsim : Ungeduld des Herzens
Orijinal Dil  : Almanca
Orijinal Yayın Tarihi : 1939
Çeviri Yayın Tarihi : 2010
acımak

Zweig ile seneler önce tanışmıştım, okuduğum kitabı ne yazık ki hatırlamıyorum. Acımak yeniden karşılaşmam oldu ama üzülerek söylüyorum, çeviriden çok hoşnut kalmadım. 

Herşeyden önce herhangi bir kitabı elime aldığımda ilk önce incelediğim noktalardan biri künye olur. Kutup Yıldızı Yayınları'ndan çıkan bir kitabı ilk defa okudum ve bu kitaba özgü olup olmadığını bilemiyorum ama künyeye çok önem vermemiş olduklarını gördüm. Çevirileri okurken aynı zamanda kitap ile ilgili orijinal adı, yayın tarihi, yayınevi bilgilerine ulaşabiliyor olmak gerektiğini düşünüyorum. İnsan okuduğu metnin hangi zaman diliminde yazılmış olduğuna dair ufakta olsa bilgi sahibi olabilmeli. Sonrasında detaya girmek kişiye kalabilir.